نام کاربری :
کلمه عبور :
ورود

گزارش  »  آئین و اندیشه

۲۸ قوس ۱۳۸۸ ساعت ۱۹:۵۲

اغلب برنامه‌هاي‪ نزدیک به بیست شبكه تلويزيوني اختصاص به ميزگردها با شركت علماي شيعه و سني در مورد واقعه كربلا، پخش مستقيم مراسم عزاداري از كربلا، فيلم‌هاي مستند و برنامه‌هاي محرم و عاشورا اختصاص دارد و از سوی دیگر افغانستان کشور اسلامی است که نشر موسیقی و نمایش فلم های هنری با پارچه های رقص و آواز، از قدیم الایام تاکنون در ایام عاشورا مخالف عنعنات مردم مسلمان افغانستان بوده است

ورود اسلام به افغانستان سابقه ي درازي دارد و شايد بتوان گفت كه سابقه آن به همان دهه هاي نخستين هجري باز مي گردد، سيد جمال الدين حسینی- معروف به افغاني - در تاريخ افغانستان مي نويسد: «افغانيان در زمان خود پيامبر اكرم(ص) دعوت به اسلام را پذيرفته و هيئتي را به سر پرستي فردي به نام قيس به حضور پيامبر اسلام(ص) فرستادند و اين گروه در نزد پيامبر(ص) ماندند و آموزش يافتند و در فتح مكه همراه ديگر مسلمانان شركت داشتند و سپس به منطقه ي خود بر گشته و در نشر اسلام بويژه در كوه هاي غور كوشش نمودند كه در نتيجه همه ي مردم آن مناطق به اسلام گرويدند.»
مردم كوهستان غور بين سال هاي40-30 هجري اسلام و تشيع را پذيرفتند. اعزام فرماندار، از سوي امام علي(ع) به منطقه ي خراسان و رفتار انساني او با عموم مردم موجب علاقه و گرايش ساكنان غور به اهل بيت(ع) شد. مقاومت هاي سر سختانه مردم غور در مقابل عوامل بني اميه، شدت علاقه آنان را به اهل بيت(ع) نشان مي دهد، به طور كلي از لحاظ تاريخي جاي ترديدي نيست كه محبيين اهل بيت(ع) از همان آغاز فتح اسلامي در افغانستان بوده اند؛ اینک نگاه كوتاه به پیشینه ای تاریخی و برگزاری مراسم محرم و عاشورا در افغانستان اشاره مي گردد.
در تاریخ، گذشته مردم مسلمان ومحبیین اهل بیت(ع) در این سرزمین نشان مي دهد که تا زمان عبدالرحمن به طور خودمختار و نيمه مستقل مراسم سوگواری در این کشور برگزار می گردید. اما درعصر امير عبدالرحمن خان، شیعیان افغانستان در انزوا از ساير مردم، در دره‏ های كم زمين و كوه‏هاى دشوارگذار افغانستان مركزى زندگى مى‏كردند.
 
عبد الرحمن خان و قتل عام شيعيان (1298-1319)
اتحاد پيروان مذهب تشيع و تسنن و نفرت آنان از انگليس موجب شد كه انگليس انتقام شكست‏هاى پياپى خود را از ملت افغانستان به وسيله منصوب كردن عبدالرحمن خان به حكومت افغانستان و تحريك وى به خشونت‏ بگيرد. شيعيان كه تا اين زمان در عمل به مذهب و اجراى فقه جعفرى آزاد بودند.عبدالرحمن براى تحكيم موقعيت و اجراى منويات انگليس در ابتدا دست ‏به دو اقدام عمده زد:
1. تاسيس ارتش وابسته و قوى كه با راهنمايى و كمك تسليحاتى و مالى انگليس انجام شد.
2. ملت افغانستان كه با تقديم هزاران شهيد و تحمل خرابى فراوان استقلال كشور را حفظ كرده بودند بعد از پايان يافتن جنگ و خروج انگليس زمام كشور را در دست كسى ديدند كه به نحو آشكار و با سازش ننگين قيموميت‏ «انگليس‏» را در امور خارجى افغانستان پذيرفت، وى براى جبران اين امر و اغفال ملت‏، خود را حامى اسلام و رهبر سياسى - مذهبى مردم خواند و از آن‏جا كه شيعيان را بزرگ‏ترين خطر در راه اجراى اعمال خويش مى‏دانست ‏با نقشه انگليس و با خريدن ملاهای درباری و خودفروخته، شيعيان را كافر اعلام كرد ومردم را به جهاد عليه آنان و يا به تسنن واداشتن‏شان فرا خواند.
بنا بر این قبل از حدود شش دهه، (پس از دوران عبدالحمن خان) تجلیل از سالروز شهادت سرور آزادگان حضرت امام حسین(ع) در پایتخت ونقاط مختلف افغانستان به دلیل خوف از حاکمان وقت مراسم سوگواری مخفیانه برگزار می گردید (در این مورد به کتاب سیف الاسلام، تألیف حضرت آیت الله العظمی سید محمد سرور واعظ(ره) مراجعه گردد.)
 
اما پس از ارشاد وتبلیغ روشنگرانه عالمان دینی به خصوص فقیه بیدارگر، حضرت آیت الله العظمی حجت کابلی(ره) و با تأسیس بنای تکیه خانه عمومی چنداول مراسم سوگواری اباعبدالله الحسین(ع) به صورت علنی و رسمی برگزار شد و شاه آن وقت در روز عاشورا با برخی از اعضاء کابینه در تکیه خانه عمومی چنداول و گاها به مدرسه محمدیه آیت الله العظمی واعظ شهید(ره) شرکت می نمودند.
با آغاز جهاد و روی کار آمدن دولت اسلامی در این سرزمین باعث گردید تا مسلمانان شیعه وسنی با عاشورا آشنائی بیشتر پیدا نمایند و هر سال نسبت به گذشته، سالروز شهادت حضرت حسین ابن علی(ع) و یاران فداکارش در کابل و دیگر ولایات افغانستان با حضور وسیع مردم هرچه با شکوه تر برگزار مي گردد و نسبت به سال های قبل از نظم و تدابیر بهتری برخوردارمي باشد؛ هر چند در برخی از کشورهای اسلامی دشمنان اسلام تلاش نمودند تا با عناوین مختلف مذهبی، سیاسی، قومی و ... در میان حلقات افراطی باعث تشنج و درگیری های خانمانسوز داخلی گردند؛ اما خوشبختانه در افغانستان علمای هوشیار و روشن ضمیر دینی اهل تشیع و تسنن مخصوصاً اعضای شورای اخوت اسلامی براساس اصل وحدت دینی میان پیروان مذاهب اسلامی تاکید داشتند و با برگزاری مراسمات دینی همیشه کوشیده اند به اسرع وقت مشترکاً دسایس و توطئه دشمنان نفاق افکن را خنثی سازند.
در افغانستان به خاطر اكثريت غالب اهل تسنن، همواره تاكنون اقليت تشيع از سوی حکام مستبد همانند دوران عبدالرحمن خان و حاکمیت طالبان مورد تنفر و ظلم بودند، ولي پس از سقوط گروه طالبان تا هم اکنون مراسم محرم با شكوه گرامي داشته مي شود؛ بنا براين مراسم سوگواری اباعبدالله الحسین(ع) از همان نخستین روزهای شهادت آن بزرگوار تا کنون تحت شرایط مختلف به صورت های گوناگون دایر می گردید، تا اینکه در این اواخر جهانگیر شده است واين را نبايد فراموش کرد که پیروان مکتب اهل بیت(ع) ساليان متمادی همواره کوشیده اند که به هر قیمت عاشورا را زنده نگه دارند و در این راه در سایه جهل و تعصب وقلدوری, فشارهای جانکاهی راتحمل کرده اند. عالمان دینی و دینداران در این راه جان داده اند و بارها تا آستانه مرگ پیش رفته اند . 

يكي از دستاوردهاي مهمّ قيام كربلا، تبيين شيوه‌اي اصولي و بسيار مؤثّر در مبارزه با حكومت‌هاي سلطه‌گر و زورمدار بوده است. حادثة كربلا، يك قيام اسوه و يك سيرة عام براي تئوري انقلاب و يك پيام انقلابي ـ تاريخي است كه براي هر عصري، پيام ويژه‌اي دارد. بر اساس ويژگي‌هاي شاخص نهضت امام حسين(ع)، ميان جنبش‌هاي اسلامي در سراسر جهان اسلام، پيوند به وجود آمد و موج بيداري و انقلاب، مناطق وسيعي از جهان اسلام مانند مصر، سوريه، لبنان، عراق، تركيه، افغانستان، پاكستان، الجزاير، تونس، مراكش، حجاز، اندونزي، هندوستان و ايران را در بر گرفت.
اما از سال 1385 بدینسو، همه ساله محافل با شکوهی از سوی شورای اخوت اسلامی با حضور شخصیت های برجسته این کشور در مسجد عیدگاه کابل برگزار می گردد، در این چند سال اخیر حکومت با تدابیر ویژه امنیتی سهم گرفته وبا حضور و استقبال شخصیت های فرهیخته علمی، سیاسی و حکومتی، نمایندگان مجلس سنا و پارلمان و صدها تن از اقشار مختلف مردم مسلمان سني وشيعه از عاشورا تجلیل به عمل می آورند.
 
حجت الاسلام والمسلمین حاج سید محمدهادی «هادی» مسئول کمیسیون تبلیغات شورای علمای شیعه بعنوان رئیس کمیسیون برگزاری مراسم سوگواری از سوی شورای علمای شیعه و شورای اخوت اسلامی بامسئولین وزارت خانه های دفاع ملی، داخله، امنیت ملی، نماینده ریاست جمهوری، آیساف و... نشست مشترک جهت تنظیم برنامه های عزاداران حسینی فعالیت شبانه روزی می نمایند، در سال گذشته که جلسات در کارنیزیون اردوی ملی بود، حقیر از اول تا یازدهم محرم در کمیسیون ذکر شده حضور داشتم، محرم و عاشورای آن سال با شکوه هرچه تمام تر نسبت به سال های قبل برگزار شد؛ بدون تردید مراسم عاشورا در افغانستان سابقه بسیار دارد، اما درنحوه برگزاری این مراسم در سال های اخیر تغییرات زیادی رونما شده است. در گذشته های نه چندان دور مراسم عاشورا بیشتر در حسینیه ها برگزار می شد و مردم با تجمع در حسینیه ها پای منبر روحانیون می نشستند، سینه می زدند و با گوش دادن به روضه خوان ها می گریستند. به این ترتیب برگزاری مراسم عاشورا صرفا به حسینیه ها محدود بود و این مراسم عزا داری ١٣ روزه بسیار با سادگی برگزار می شد، از گذشته ها(از زمان حضرت آیت الله العظمی حجت(ره)) عاشورا در افغانستان تعطيل عمومي بوده است، شيعيان و اهل سنت كشور اين روز را با حضور در مساجد و تكاياي گرامي مي‌دارند و به عزاداري و توزيع خيرات مي‌پردازند. سال قبل مقام‌ هاي دولت افغانستان در نشستي كه با حضور شماري از مديران شبكه‌هاي تلويزيوني برگزار شد، خواستار احترام به شعائر اسلامي در ماه محرم و پرهيز از پخش برنامه‌هاي مخالف شرع شده بودند. 

در ميان شبكه‌هاي مختلف تلويزيوني در كابل تنها يك شبكه دولتي و بقيه از سوي بخش خصوصي اداره مي‌شود. اغلب برنامه‌هاي‪ نزدیک به بیست شبكه تلويزيوني اختصاص به ميزگردها با شركت علماي شيعه و سني در مورد واقعه كربلا، پخش مستقيم مراسم عزاداري از كربلا، فيلم‌هاي مستند و برنامه‌هاي محرم و عاشورا اختصاص دارد و از سوی دیگر افغانستان کشور اسلامی است که نشر موسیقی و نمایش فلم های هنری با پارچه های رقص و آواز، از قدیم الایام تاکنون در ایام عاشورا مخالف عنعنات مردم مسلمان افغانستان بوده است. در روز های تاسوعا و عاشورا که از روز های مقدس و مصادف با شهادت امام حسین(ع) نواسه پیامبر اسلام(ص) است، همه تلویزیون ها و رادیوها در کشور، برنامه های مذهبی پخش می نمايند. 
نویسنده: سید جعفر عادلی

 

نام شما :

کشور :

شهر :

آدرس ايميل :

نظر شما :

نمايش آدرس ايميل شما به سايرين