توصيه مطلب
۰
 
مصر؛ از جنگ با داعش تا اتحاد با عربستان
تاریخ انتشار : جمعه ۳ قوس ۱۳۹۶ ساعت ۲۱:۳۴

در اثر تیراندازی و انفجار در مسجدی در مصر ده‌ها نفر کشته و زخمی شده اند.

در چند ساعت پس از حمله شمار قربانیان اعلام‌شده افزایش یافته است. منابع مصری می‌گویند در این حمله ۲۳۵ نفر کشته و بیش از ۱۲۰ نفر هم مجروح شده‌اند.

محل حادثه مسجد روستای روضه در منطقه بئرالعبد در شمال شبه ‌جزیره سینا است. این منطقه در غرب شهر عریش و در ساحل دریای مدیترانه واقع است.

روز جمعه، ٣ قوس، افراد مسلح به مسجد روضه حمله کردند و پس از انفجار بمب در این مسجد، آن را به گلوله بستند.

گفته ‌می‌شود که هنگام این حمله، گروهی از ماموران امنیتی و اعضای خانواده‌های آنان مشغول عبادت بودند.

عریش در شمال صحرای سینا قرار دارد و این منطقه محل فعالیت اعضای گروه‌های افراطی و تکفیری است.

از زمان برکناری محمد مرسی؛ رئیس جمهوری سابق مصر، در چهار سال پیش، بر شدت اقدامات خشونت‌آمیز این گروه‌ها افزوده شده است.

حمله تازه، مرگبارترین حملات ظرف سال های اخیر در منطقه سینا محسوب می شود.

از زمان سقوط حسنی مبارک، در سال ۲۰۱۱ میلادی، صحرای سینا دستخوش خشونت های زیادی بوده است.

با این حال، کارشناسان پیش بینی می کنند که مصر با توجه به رویکردهایی که پس از کودتای نظامیان علیه دولت محمد مرسی در پیش گرفت، روزهای سختی برای مقابله با پیکارجویان تکفیری و تروریست های افراطی در پیش خواهد داشت.

گروه های افراطی و تکفیری های سلفی در زمان حاکمیت دولت اسلام گرای اخوان المسلمین با این گروه، بیشتر از دولت سکولار و ضد اسلام گرایان سیسی، همسویی و احساس همذات پنداری می کردند. بنابراین بسیار دور از انتظار خواهد بود اگر تصور کنیم که با مهار و سرکوب شدید و گسترده اخوان المسلمین، دولت نظامیان در مصر توانسته باشد، بر خطر افراط گرایی سلفی- تکفیری نیز غلبه کند؛ بلکه بالعکس تصور می شود پس از این تحول سیاسی و رویدادهای تلخ بعد از آن، بسیاری از جریان های سیاسی مصر که خود را در ذیل ایدئولوژی اسلام سیاسی تعریف می کردند، ناخواسته به سمت نوعی افراط گرایی و واکنش های سخت افزارانه در برابر دولت مسلط نظامیان، رانده شدند.

با این حساب، بخش مهمی از چالش کنونی و‌ آینده دولت مصر با شبه نظامیان سلفی و تکفیری های وهابی، برايند تحولات سیاسی نظامی داخل آن کشور است.

در این میان، به نظر می رسد که سهم آن دسته از بقایای اخوان المسلمین که احساس می کنند به دنبال کودتای نظامیان علیه دولت محمد مرسی، عملا و مستقیما مورد هجمه حکومت و ارتش قرار داشته اند نیز در ناآرامی های امنیتی در مصر کمتر از جریان های تکفیری سلفی نیست.

اخوان المسلمین که پس از روی کار آمدن سیسی و برکناری مرسی، عملا دیگر هیچ امکانی برای استمرار حیات سیاسی خود ندارد، به ناگزیر به سمت فعالیت های زیرزمینی و سخت افزاری کشیده شد. به ویژه در زمانی که دستگاه سرکوب شدید سیاسی و اجتماعی رژیم کودتا، ابتدایی ترین حقوق سیاسی و اجتماعی آنها را نیز سلب کرده و رهبران ارشد این جنبش بزرگ و ریشه دار سیاسی و ایدئولوژیک، اکنون پشت میله های زندان، منتظر اعدام یا حبس های طولانی مدت هستند.

با این حساب، قشر احساساتی و جوان وفادار به اخوان المسلمین، خواسته یا ناخواسته، شکار سربازگیری گروه های تندرو تکفیری و سلفی ضد حکومت خواهند شد.

نکته مهم دیگر، اختلافات عمیقی است که مصر پس از مرسی، با قطر و ترکیه پیدا کرد؛ دو کشوری که همچنان بر مدار اندیشه های سیاسی و ایدئولوژيک اخوان المسلمین اداره می شوند و از متحدان راهبردی دولت مرسی محسوب می شدند.

مصر پس از مرسی به نحو ملموسی در تقابل با این دو کشور قرار گرفت و به عنوان نمونه، دولت کودتای مصر باری اعلام کرد که در حال مسترد کردن هدیه یک میلیارددالری قطر است که به دولت مصر در زمان ریاست جمهوری مرسی داده شده بود.

ترکیه به رهبری اردوغان نیز بارها با مصر به رهبری سیسی، درگیر شده و دو طرف همدیگر را متهم به اتهامات سنگینی کرده اند.

این در حالی است که قطر و ترکیه از کارگزاران اصلی گروه های تروریستی و تکفیری محسوب می شوند و ادعاهایی نیز وجود دارد که این دو کشور، گروه های افراطی سلفی را در لیبی مورد حمایت های گسترده نظامی و آموزشی قرار می دهند.

در خصوص حماس نیز قطر و ترکیه هردو سعی می کنند، از نفوذ مصر در بازی صلح فلسطین و اسراییل بکاهند و خود به عنوان بازیگران اصلی در این زمینه وارد عرصه شوند.
به این ترتیب، اعمال سیاست های سختگیرانه و سرکوبگرانه تر علیه افراطیون تکفیری در مصر، می تواند دو کشور یادشده را به تهییج و تشویق تندروها علیه دولت سیسی، ترغیب کند و در نهایت پای داعش را به صحرای سینا نیز باز نماید؛ به ویژه اینکه مصر عضو فعال ائتلاف ضد داعش نیز هست.

در این میان، اتحاد استراتژيک مصر با عربستان سعودی که از دیگر حامیان بزرگ مالی، سیاسی و ایدئولوژيک تروریزم وهابی به حساب می آید نیز پارادوکس دیگری در حوزه سیاست های امنیتی مصر به وجود آورده است.

به باور ناظران، این اتحاد، اگرچه بیشتر تابع همسویی دو کشور در خصوص مسایل منطقه ای است؛ اما بحران امنیتی ناشی از فعالیت تروریست های تکفیری مورد حمایت عربستان در قلمرو مصر، می تواند چالش های مهم و جدی را در برابر آینده این اتحاد ایجاد کرده و دولت مصر را در خصوص بازنگری بر روابط راهبردی اش با رژيم ریاض، تحت فشار افکار عمومی و جریان های سیاسی داخلی قرار دهد.

Share/Save/Bookmark
کد مطلب: 153681