خبرگزاری صدای افغان(آوا) - سرویس بینالمل: طلعتبیک مصدقوف، دبیرکل سازمان پیمان امنیت جمعی، در مراسم اختتامیه رزمایش نیروهای واکنش سریع جمعی این سازمان گفت که وضعیت نظامی ـ سیاسی در حوزه مسئولیت CSTO بهشدت رو به وخامت گذاشته و حوزههای بیثباتی در حال گسترش است.
او افزود که در مناطق مرزی، احتمال بروز درگیری افزایش یافته است.
این اظهارات در پایان رزمایشهای مشترک سازمان پیمان امنیت جمعی در روسیه مطرح شده است. در این رزمایشها، نیروهای کشورهای عضو از جمله عملیات برای مهار یک درگیری مسلحانه مرزی را تمرین کردند.
سازمان پیمان امنیت جمعی چیست؟
سازمان پیمان امنیت جمعی یک سازمان بینالمللی منطقهای با رویکرد نظامی ـ امنیتی است که ریشه آن به پیمان امنیت جمعی امضاشده در ۱۵ می ۱۹۹۲ در تاشکند بازمیگردد. این پیمان در ابتدا میان ارمنستان، قزاقستان، قرغیزستان، روسیه، تاجیکستان و ازبکستان امضا شد و در سال ۱۹۹۴ به اجرا درآمد.
در سال ۲۰۰۲، کشورهای عضو تصمیم گرفتند پیمان امنیت جمعی را به یک سازمان بینالمللی منطقهای تبدیل کنند و در ۷ اکتبر ۲۰۰۲ اساسنامه سازمان پیمان امنیت جمعی تصویب شد.
در حال حاضر، شش کشور عضو این سازمان هستند: روسیه، بلاروس، قزاقستان، قرغیزستان، تاجیکستان و ارمنستان. ازبکستان، آذربایجان و گرجستان که در مقاطعی عضو پیمان بودند، اکنون عضو سازمان پیمان امنیت جمعی نیستند.
هدف اصلی این سازمان، بر اساس اساسنامه آن، تقویت صلح و امنیت منطقهای، حفاظت جمعی از استقلال، حاکمیت و تمامیت ارضی کشورهای عضو و ایجاد سازوکارهای همکاری دفاعی و امنیتی است. کشورهای عضو همچنین در زمینه مبارزه با تروریزم، افراطگرایی، قاچاق مواد مخدر، جرایم سازمانیافته فراملی و حفاظت از مرزها همکاری میکنند.
یکی از مهمترین اصول پیمان امنیت جمعی این است که حمله مسلحانه علیه یکی از کشورهای عضو، تجاوز علیه همه اعضا تلقی میشود و اعضا میتوانند برای دفاع جمعی از کشور مورد حمله اقدام کنند.
اهمیت این هشدار برای منطقه
هشدار دبیرکل سازمان پیمان امنیت جمعی در شرایطی مطرح شده که این سازمان در سالهای اخیر با مجموعهای از چالشهای امنیتی در پیرامون کشورهای عضو، از جمله تنشهای مرزی و افزایش نگرانیها درباره تهدیدهای فرامرزی، مواجه بوده است.
با توجه به عضویت تاجیکستان در این سازمان و هممرزی این کشور با افغانستان، تحولات امنیتی در حوزه مسئولیت CSTO میتواند برای افغانستان نیز اهمیت داشته باشد؛ بهویژه آنکه امنیت مرزهای آسیای مرکزی و تهدیدهای فرامرزی از موضوعات مورد توجه این سازمان است.
به باور آگاهان امور، هشدار اخیر دبیرکل CSTO بیشتر از آنکه به یک درگیری مشخص اشاره داشته باشد، بیانگر نگرانی این سازمان از افزایش همزمان کانونهای ناامنی و احتمال سرایت تنشها به مناطق مرزی است. با این حال، برای تعیین اینکه منظور دبیرکل دقیقاً کدام مناطق یا تهدیدها بوده است، به جزئیات بیشتری از سوی سازمان پیمان امنیت جمعی نیاز است.