همزمان با ایام محرم، برخی با برگزاری مراسم عزاداری در اماکن عمومی کشورهای غربی مخالفت میورزند و آن را عامل تشدید فشار بر پناهندگان میدانند. این نوشتار در نقد این دیدگاه، با تکیه بر ماهیت عقلانی، صلحطلبانه و عدالتمحور مکتب امام حسین (ع)، استدلال میکند که عزاداری آگاهانه و توأم با تبیین صحیح اهداف قیام عاشورا، نهتنها موجب بدبینی نمیشود، بلکه بستری برای گفتوگوی فرهنگی و معرفی چهرۀ حقیقی اسلام ناب فراهم میآورد. رویکرد سلبی، مصداق بارز «خودسانسوری منفی» است که با تأکید بر «شور و شعور» و بهرهگیری از فرمایش امام خمینی (ره) مبنی بر لزوم «هیاهو» در عزاداری، به چالش کشیده میشود. باید توجه داشت که خودسانسوریِ پیشینی، برخلاف تدبیر عقلایی، نه از واکنش منفی جلوگیری میکند و نه قدرت اقناعکنندگی فرهنگ عاشورا را باور دارد؛ بلکه پیشاپیش میدان را به روایتهای تحریفگر و اسلامهراسانه واگذار میکند.
تاریخ انتشار :سه شنبه ۲ سرطان ۱۴۰۵ ساعت ۱۱:۴۶
کد مطلب : 358735
ماهیت مکتب حسینی و لزوم ارائۀ جهانی آن
مکتب امام حسین (ع) بهعنوان معتدلترین، ظلمستیزترین و بشردوستانهترین مذهب، همواره پیامآور آزادی و کرامت انسانی بوده است. شهادت آن حضرت در کربلا، نه یک رویداد صرفاً تاریخی، بلکه «معجزهای زنده در قلب تاریخ» است که بهدلیل ایستادگی در برابر ظلم و فساد، تا ابد الهامبخش آزادگان جهان خواهد بود. بر این اساس، وظیفۀ پیروان آن حضرت، زنده نگهداشتن این پیام و جلوگیری از تحریف آن است. این مهم، مستلزم فریادی عاقلانه و توأم با «شور و شعور» است تا جهانیان بدانند که چرا شخصیتی همچون امام حسین (ع) آگاهانه به قتلگاه رفت و اهداف قیامش چه بود. ارائۀ جهانی این پیام، صرفاً یک «اجازه» نیست، بلکه یک «رسالت» است؛ زیرا محتوای جهانشمول عاشورا ـ عدالتخواهی، کرامت انسانی و نفی ذلت ـ در حصار هیچ قوم یا جغرافیایی نمیگنجد.
تبیین کارکرد مثبت برپایی مراسم در غرب
برخلاف دیدگاه سلبی که برپایی مراسم در غرب را موجب بدبینی و افزایش فشار میداند، شواهد نشان میدهد که این اقدامات، فرصتی برای دیپلماسی فرهنگی و معرفی چهرۀ انسانی اسلام است. امروزه، مراسم محرم به «زبان مشترک ملتها» تبدیل شده است و در کشورهای اروپایی و آمریکا، باشکوه برگزار میشود. بهعنوان مثال، در کشورهای آلمان و انگلیس، صدها مجلس عزاداری برپا میشود و نام امام حسین (ع) در قلب اروپا طنینانداز شده است. همچنین، برگزاری پیادهروی اربعین در شهرهایی مانند «دیربورن» در آمریکا، که هزاران نفر از اقشار مختلف در آن شرکت میکنند، نشان میدهد که این آیینها میتوانند فضای عمومی را به «فضایی مقدس» برای تکریم ارزشهایی همچون عدالت و مقاومت در برابر ظلم تبدیل کنند، بدون آنکه موجب واکنش منفی جامعۀ میزبان شوند. رمز این موفقیت، «شفافیت در پیام» و «رعایت اقتضائات عمومی» است؛ بهگونهای که مخاطب غربی احساس نکند با یک کنش تهاجمی یا جداسازانه روبهروست، بلکه آن را دعوتی برای تأمل در معنا ببیند.
این موفقیت، در گرو «تبیین صحیح اهداف» و پرهیز از افراط در شیوههاست. زمانی که عزاداری با ارائۀ پیامی عقلانی و انسانی همراه باشد، نهتنها موجب جلب توجه مردمان غربی میشود، بلکه تصویر مثبتی از اسلام ناب محمدی (ص) ارائه میدهد. به تعبیر دیگر، این رویکرد، مصداق «دیپلماسی عمومیِ» مبتنی بر فرهنگ عاشوراست که میتواند پلی برای تفاهم و دوستی میان ملتها ایجاد کند.
خودسانسوری سلبی، خیانت به آرمان عاشورا
با استناد به فرمایش امام خمینی (ره) که «عزاداری امام حسین (ع) هیاهو میخواهد» و با عنایت به تاریخ مقاومت این آیین در برابر محدودیتها، روشن میشود که موضعگیری سلبی در برابر برگزاری مراسم در اماکن عمومی، نهتنها نادرست، بلکه «خودسانسوری»ای است که به نفع جریانهای ضد اسلامی تمام میشود.
اگر عزاداری حسینی در پسِ پرده و در انزوا برگزار شود، نهتنها فرصت انتقال پیام عدالتخواهی و ظلمستیزی آن از دست میرود، بلکه عملاً میدان را برای رسانههای معاند باز میگذارد تا چهرهای افراطی و خشن از این مکتب انسانساز ارائه دهند. انزوا، برخلاف تصور محافظهکارانه، نوعی «امنیتیسازی معکوس» است؛ یعنی دقیقاً فضایی را ایجاد میکند که در آن، نداشتن روایت معتبر، به تولید روایتهای خصمانه دامن میزند. بنابراین، بر عاشقان اباعبدالله (ع) است که با «شور و شعور» و در چارچوب قوانین و با رعایت اصول عقلایی، این آیین باشکوه را در عرصۀ عمومی به نمایش بگذارند و ثابت کنند که مکتب حسینی، پیامآور آزادی، صلح و عدالت برای تمامی بشریت است.
مکتب امام حسین (ع) بهعنوان معتدلترین، ظلمستیزترین و بشردوستانهترین مذهب، همواره پیامآور آزادی و کرامت انسانی بوده است. شهادت آن حضرت در کربلا، نه یک رویداد صرفاً تاریخی، بلکه «معجزهای زنده در قلب تاریخ» است که بهدلیل ایستادگی در برابر ظلم و فساد، تا ابد الهامبخش آزادگان جهان خواهد بود. بر این اساس، وظیفۀ پیروان آن حضرت، زنده نگهداشتن این پیام و جلوگیری از تحریف آن است. این مهم، مستلزم فریادی عاقلانه و توأم با «شور و شعور» است تا جهانیان بدانند که چرا شخصیتی همچون امام حسین (ع) آگاهانه به قتلگاه رفت و اهداف قیامش چه بود. ارائۀ جهانی این پیام، صرفاً یک «اجازه» نیست، بلکه یک «رسالت» است؛ زیرا محتوای جهانشمول عاشورا ـ عدالتخواهی، کرامت انسانی و نفی ذلت ـ در حصار هیچ قوم یا جغرافیایی نمیگنجد.
تبیین کارکرد مثبت برپایی مراسم در غرب
برخلاف دیدگاه سلبی که برپایی مراسم در غرب را موجب بدبینی و افزایش فشار میداند، شواهد نشان میدهد که این اقدامات، فرصتی برای دیپلماسی فرهنگی و معرفی چهرۀ انسانی اسلام است. امروزه، مراسم محرم به «زبان مشترک ملتها» تبدیل شده است و در کشورهای اروپایی و آمریکا، باشکوه برگزار میشود. بهعنوان مثال، در کشورهای آلمان و انگلیس، صدها مجلس عزاداری برپا میشود و نام امام حسین (ع) در قلب اروپا طنینانداز شده است. همچنین، برگزاری پیادهروی اربعین در شهرهایی مانند «دیربورن» در آمریکا، که هزاران نفر از اقشار مختلف در آن شرکت میکنند، نشان میدهد که این آیینها میتوانند فضای عمومی را به «فضایی مقدس» برای تکریم ارزشهایی همچون عدالت و مقاومت در برابر ظلم تبدیل کنند، بدون آنکه موجب واکنش منفی جامعۀ میزبان شوند. رمز این موفقیت، «شفافیت در پیام» و «رعایت اقتضائات عمومی» است؛ بهگونهای که مخاطب غربی احساس نکند با یک کنش تهاجمی یا جداسازانه روبهروست، بلکه آن را دعوتی برای تأمل در معنا ببیند.
این موفقیت، در گرو «تبیین صحیح اهداف» و پرهیز از افراط در شیوههاست. زمانی که عزاداری با ارائۀ پیامی عقلانی و انسانی همراه باشد، نهتنها موجب جلب توجه مردمان غربی میشود، بلکه تصویر مثبتی از اسلام ناب محمدی (ص) ارائه میدهد. به تعبیر دیگر، این رویکرد، مصداق «دیپلماسی عمومیِ» مبتنی بر فرهنگ عاشوراست که میتواند پلی برای تفاهم و دوستی میان ملتها ایجاد کند.
خودسانسوری سلبی، خیانت به آرمان عاشورا
با استناد به فرمایش امام خمینی (ره) که «عزاداری امام حسین (ع) هیاهو میخواهد» و با عنایت به تاریخ مقاومت این آیین در برابر محدودیتها، روشن میشود که موضعگیری سلبی در برابر برگزاری مراسم در اماکن عمومی، نهتنها نادرست، بلکه «خودسانسوری»ای است که به نفع جریانهای ضد اسلامی تمام میشود.
اگر عزاداری حسینی در پسِ پرده و در انزوا برگزار شود، نهتنها فرصت انتقال پیام عدالتخواهی و ظلمستیزی آن از دست میرود، بلکه عملاً میدان را برای رسانههای معاند باز میگذارد تا چهرهای افراطی و خشن از این مکتب انسانساز ارائه دهند. انزوا، برخلاف تصور محافظهکارانه، نوعی «امنیتیسازی معکوس» است؛ یعنی دقیقاً فضایی را ایجاد میکند که در آن، نداشتن روایت معتبر، به تولید روایتهای خصمانه دامن میزند. بنابراین، بر عاشقان اباعبدالله (ع) است که با «شور و شعور» و در چارچوب قوانین و با رعایت اصول عقلایی، این آیین باشکوه را در عرصۀ عمومی به نمایش بگذارند و ثابت کنند که مکتب حسینی، پیامآور آزادی، صلح و عدالت برای تمامی بشریت است.
avapress.net/vdcipvapwt1awy2.cbct.html
تگ ها
پربازدیدترین
مطالب مرتبط
[۲۵ اسد ۱۳۹۹] 
[۲۸ جوزا ۱۴۰۵] 
[۲۷ سنبله ۱۳۹۷] 
[۱۱ میزان ۱۳۹۶] 
