خبرگزاری صدای افغان(آوا) ـ کابل: چالشهای موجود و وضع شرایط سخت از سوی کشورهای عراق و ایران برای اعزام زائرین اربعینی افغانستان، حالت سردرگمی و گیجکنندهای را برای شرکتهای زیارتی و سیاحتی کشور ایجاد کرده است و آنان برای اعزام زائرین، تا هنوز با ابهامات روبهرو هستند.
جنرال محمدکبیر طاهری، رئیس اتحادیه شرکتهای زیارتی و سیاحتی، در مصاحبه با
خبرگزاری صدای افغان(آوا) گفت که در کنار مشروط کردن صدور ویزا برای زائرین افغانستان از سوی جمهوری اسلامی ایران، سفارت ایران در کابل تاریخ صدور ویزا را نیز تا ۱۸ ماه صفر اعلام کرده است. به گفته او، این بازه زمانی بسیار اندک است و تعداد زیادی از زائرین از گرفتن ویزا باز خواهند ماند. افزون بر آن، تاریخ ورود زائرین نیز تا ۲۰ صفر تعیین شده که با این وصف، حتی دارندگان ویزا هم ممکن است نتوانند در تاریخ تعیینشده وارد خاک ایران شوند.
او در پاسخ به این پرسش که آیا برای زائرین افغانستان سهولتهای بیشتری از سوی جمهوری اسلامی ایران و کشور عراق در آینده نزدیک ایجاد خواهد شد یا نه، گفت: «ما تلاش خود را کردیم. با سرکنسول سفارت ایران در کابل دیدار داشتیم، جلسهای نیز با شورای علمای اهل تشیع برگزار کردیم و تمام مشکلات و پیشنهادات را با آنان در میان گذاشتیم؛ اما تا هنوز هیچ نتیجهای حاصل نشده است و تمام شرایط همچنان پابرجاست.»
طاهری همچنین افزود: «به سرکنسول ایران در کابل گفتیم زائرینی که در ایام اربعین و به صورت غیرخدماتی از افغانستان سفر میکنند، عمدتاً به دلیل ضعف اقتصادی است. اگر آنان ۵۰۰ دالر ذخیره داشته باشند، قطعاً غیرخدماتی نمیروند بلکه از کاروانهای خدماتی استفاده میکنند.»

رئیس اتحادیه شرکتهای زیارتی در ادامه سخنان خود گفت: «کمیسیونی رابط که از طرف شورای علما تعیین شده و با سفارت در تماس است، بهطور مستمر تلاش میکند تا سهولتهای بیشتری برای زائرین ایجاد شود. فردا یکشنبه نیز جلسه عمومی شورای علما در مورد چگونگی اعزام زائرین افغانستان برگزار میشود. باید دید نتیجه آن چه خواهد بود؛ اما در مجموع، تاکنون هیچ تغییری در رویکرد ایران نسبت به زائرین افغانستان به وجود نیامده است.»
او با اشاره به آمار ویزاهای سال گذشته گفت: «در سال گذشته، حدود ۹۰ تا ۹۵ هزار ویزا از طرف کشور عراق برای زائرین افغانستان صادر شده بود، اما از سوی جمهوری اسلامی ایران، تنها ۶۶ هزار ویزا برای زائرین افغانستان در نظر گرفته شده بود که از این میان، تعداد زیادی نیز به دلیل محدودیت زمانی نتوانستند ویزای ایران را اخذ کنند و از زیارت باز ماندند. امسال نیز با توجه به شرایط موجود، به نظر میرسد که تعداد زائرین افغانستانی در اربعین، کمتر از ۱۰ هزار نفر خواهد بود.»
ویزای ایران برای زائرین افغانستان به صورت مشروط صادر میشود
سید جعفر هاشمی، یکی دیگر از مسئولین اتحادیه شرکتهای زیارتی، در مصاحبه با آوا گفت که جمهوری اسلامی ایران صدور ویزا برای زائرین افغانستان را مشروط به چهار شرط عمده کرده است که پذیرش آنها بسیار دشوار و برای اکثریت غیرقابل تحمل است.
آقای هاشمی توضیح داد: «کسانی که از افغانستان قصد زیارت در اربعین را دارند، نخست باید ویزای عراق را داشته باشند. همچنین هر نفر باید مبلغ ۵۰۰ دالر ضمانت در سفارت پرداخت کند. به همین ترتیب، زائرین افغانستان باید با موترهای داخل افغانستان تا مرز چذابه منتقل شوند و در عین حال، سفارت اعلام کرده که برای افراد مجرد زیر ۱۸ سال ویزا صادر نمیشود.»
از سوی دیگر، به گفته هاشمی، از ۱۵۰۰ بس فعال در افغانستان، تنها ۳۰۰ تای آن شرایط عبور از مرز ایران را دارند که همین تعداد نیز شرایط لازم را برای نقل و انتقال ندارند.
«روز گذشته، ریاست ترانسپورت پاسخ منفی داد و گفت که این بسها به دلایل تخنیکی نمیتوانند مسیر طولانی تا مرز عراق را طی کنند.»
هاشمی افزود: «با محدودیتهایی که برای زائرین افغانستان در اربعین امسال از سوی سفارت ایران وضع شده است، و اگر چنانچه در این زمینه تجدیدنظر نشود و تغییراتی در روند کنونی به وجود نیاید، ۹۰ درصد از زائرین با چنین شرایطی مطابقت نمیتوانند و از زیارت باز خواهند ماند.»
مهمتر از همه، به گفته هاشمی، بحث ۵۰۰ دالر تضمین است که ۹۹ درصد از زائرین توان پرداخت آن را ندارند: «اگر هر زائر ۵۰۰ دالر برای تضمین و نیز هزار دالر یا بیشتر برای هزینه سفر داشته باشد، برای رسیدن به کاروان اربعینی تلاش نمیکنند، بلکه به صورت انفرادی ویزا میگیرند و به زیارت مشرف میشوند. یکی از دلایلی که مردم در اربعین به زیارت میروند، تحمل هزینه کمتر است.»
او همچنین گفت: «تا هنوز ویزا برای شرکتهای زیارتی صادر نشده و مسئولین در تلاش هستند تا پیش از صدور ویزا، تغییراتی در تصمیمگیری سفارت جمهوری اسلامی ایران ایجاد شده و سهولتهای بیشتری برای زائرین افغانستان در نظر گرفته شود.»