سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران با استقبال از پیمان دفاعی مشترک پاکستان، ترکیه و عربستان سعودی، این تحول را نشانه تغییر درک کشورهای منطقه از مقوله امنیت و رویآوری آنها به «امنیت درونزا» ارزیابی کرد و با رد هرگونه نگرانی از این پیمان علیه ایران، بر ضرورت شناسایی درست دشمن و تهدید در هر طرح امنیتی منطقهای تأکید کرد. بقائی همچنین با اشاره به سفر اخیر وزیر امور خارجه ایران به مشهد، موضوع حقآبه ایران از افغانستان را «راهبردی» و جزو دستور کار ثابت روابط با کابل توصیف کرد و از پیشرفتهایی در سال آبی اخیر خبر داد.
تاریخ انتشار :دوشنبه ۱۹ اسد ۱۴۰۵ ساعت ۱۸:۰۲
کد مطلب : 362899
خبرگزاری صدای افغان(آوا) ـ تهران: اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امورخارجه ایران در نشست خبری امروز(دوشنبه ۱۹ اسد/مرداد ۱۴۰۵) همزمان با فرا رسیدن روز خبرنگار در ایران(17 اسد/مرداد) به طیف گستردهای از پرسشها درباره تحولات امنیتی منطقه، مذاکرات تنگه هرمز، کنوانسیون خزر و پروندههای دوجانبه پاسخ داد.
پیمان مکه؛ نشانه فاصله گرفتن منطقه از دلالان امنیت
بقائی در پاسخ به پرسشی درباره پیمان دفاعی مشترک پاکستان، ترکیه و عربستان سعودی، این تحول را نشانه تغییر در ادراک کشورهای منطقه ارزیابی کرد و گفت: «کشورهای منطقه با توجه به تحولات دو، سه سال اخیر دریافتند که امنیت، کالای قابل خریداری از دلالان دروغین امنیت نیست. سیاست اصولی جمهوری اسلامی ایران همیشه این بوده که کشورهای منطقه را ترغیب کند به همکاری، تقویت اعتماد متقابل برای امنیت درونزا، بدون تکیه بر بازیگران خارج از منطقه.»
وی با اشاره به طرحهای توسعهطلبانه رژیم صهیونیستی، بزرگترین تهدید علیه ثبات و امنیت منطقه را این رژیم دانست و افزود: «طرح موهوم اسرائیل بزرگ که رسماً حاکمیت ملی و تمامیت سرزمینی تعداد قابل توجهی از کشورهای منطقه را نشانه گرفته، در کنار حملات این رژیم به لبنان و سوریه و تهدیدهایی که علیه کشورهای حاضر در این تفاهم سهجانبه صورت گرفته، نشاندهنده تقویت این ادراک است که کشورهای منطقه نمیتوانند همچون گذشته صرفاً متکی به ادعای تأمین امنیت از سوی آمریکا باشند. آمریکا خود بخشی از علت ناامنی در منطقه بوده و بدون حمایتهای همهجانبه آن، رژیم صهیونیستی نمیتوانست با چنین احساس مصونیتی جنایات خود را پیش ببرد.»
سخنگوی دستگاه دیپلماسی ایران تأکید کرد که اعتقاد این کشور این است که امنیت در منطقه تفکیکناپذیر است و هر طرحی که مبتنی بر واقعیتهای ژئوپلیتیک و تاریخی منطقه باشد، جامع و فراگیر باشد و دشمن و تهدید را بهدرستی شناسایی کند، ظرفیت کمک به تقویت امنیت و جلوگیری از بیثباتی را دارد.
دلیلی برای نگرانی از این پیمان علیه ایران وجود ندارد
بقائی در پاسخ به پرسش دیگری درباره این توافق و با اشاره به اظهارات وزیر خارجه ترکیه مبنی بر قرار دادن ایران در جریان جزئیات آن، گفت: «کوتاه بگویم، بله؛ کمابیش. اما دلیلی وجود ندارد که نگران باشیم این پیمان علیه ایران باشد. دو کشور همسایه ترکیه و پاکستان و همینطور عربستان، سه کشوری هستند که ما با آنها دارای پیوندهای عمیق دینی، تاریخی و تمدنی هستیم. سابقه دوستی بین ملتهای ترکیه و پاکستان بهعنوان دو کشور همسایه مسلمان دیرپاست. پیوندهای درهمتنیده فرهنگی میان ملت ایران، ملت پاکستان و ترکیه کاملاً روشن است. این تحول نشانه مهمی است از اینکه کشورهای منطقه به این نتیجه رسیدهاند که نمیتوانند به ادعای تأمین امنیت از سوی آمریکا و برخی دیگر از بازیگران خارج از منطقه اتکا و اعتماد کنند و درصدد هستند روش دیگری را از طریق اتکا به توانمندیها و نگاههای خودشان، مستقل از مداخلات مخرب طرفهای خارجی بیازمایند.»
وی در پاسخ به سؤالی درباره احتمال پیوستن ایران به این پیمان، یادآور شد که جمهوری اسلامی ایران خود پیشگام پیگیری سازوکارهای امنیتی مبتنی بر همکاری بین کشورهای منطقه بوده است؛ امنیتی که درونزا باشد و عاری از اعمال نفوذ و مداخله مخرب بازیگران خارج از منطقه. او گفت: «آن طرحها کماکان وجود دارند و با توجه به تحولات، حتماً میتوانند بهروزرسانی شوند. ما در تماس نزدیک با کشورهای همسایه و کشورهای منطقه هستیم و امیدواریم که همه کشورها با درس گرفتن از تحولات دو، سه سال اخیر، بهترین مسیر را در راستای تقویت امنیت جمعی منطقه اتخاذ کنند.»
سخنگوی وزارت امور خارجه در واکنش به پرسشی درباره ابهامزدایی از اهداف این پیمان و اثبات اینکه علیه هیچ کشور اسلامی از جمله یمن نیست، با لحنی کنایی پیشنهاد داد: «دعوت از یمن و فلسطین اشغالی برای عضویت افتخاری در این پیمان.»
حقآبه ایران از افغانستان؛ موضوعی راهبردی و فراتر از بحث فنی
بقائی در پاسخ به پرسشی درباره فعالسازی دیپلماسی آب ایران با افغانستان و اشاره به سفر اخیر وزیر امور خارجه این کشور به مشهد و دیدار با مسئولان حوزه آب، تصریح کرد: «موضوع آب یکی از موضوعات ثابت دستور کار ما با طرفهای افغانستانی بوده است. در هر مذاکره و رفتوآمدی، بحث حقآبه ایران مطرح بوده است. پیشرفتهایی هم در سال آبی اخیر داشتیم و بنابراین موضوع فقط بحث فنی نیست. بحث فنی جزئی از دستور کار ثابتی است که ما داریم. شما میتوانید اسمش را راهبردی بگذارید، به خاطر اینکه موضوع برای ما فوقالعاده اهمیت دارد.»
کنوانسیون خزر؛ پاسخ به منتقدان
سخنگوی وزارت امور خارجه ایران در واکنش به انتقادات از ارجاع کنوانسیون وضعیت حقوقی دریای خزر به مجلس، از جمله ادعای مخالفت نهادهای نظامی و امنیتی یا سوءاستفاده از وضعیت جنگی، این اظهارات را «خیلی سادهانگارانه» خواند و با رد شائبه مخفیکاری، گفت: «بنده ده روز قبل صراحتاً اعلام کردم حق مردم است که کامل آگاه باشند. رسانهها، نخبگان کشور و حقوقدانان باید در مورد آن بحث کنند، اما باید متن کنوانسیون و سوابق را ببینند. برخی از اظهارنظرها کاملاً مشخص است بر اساس مفروضات کلیشهای ذهنی است که هیچ مبنایی در سند و سابقه مذاکراتی ندارد.»
وی تأکید کرد که اساساً در این سند راجع به خط مبدأ صحبت نمیشود و تعیین آن در قالب مذاکرات دوجانبه با کشورهای ساحلی پیگیری خواهد شد. بقائی افزود: «جمعبندی در وزارت امور خارجه و هیئت دولت این بود که بعد از هفت، هشت سال و در شرایطی که چهار کشور دیگر ساحلی به سند ملحق شدهاند و با توجه به اینکه این سند ممانعت میکند از نظامیسازی دریای خزر، الان زمان مناسبی برای طرح موضوع است. در نهایت تصمیمگیری بر عهده مجلس شورای اسلامی است.»
تنگه هرمز؛ مذاکره با عمان و محکومیت نقض عهد آمریکا
بقائی با تشریح مذاکرات ایران و عمان برای تعیین مسیر تردد ایمن در تنگه هرمز، تأکید کرد که دلیل بسته شدن این آبراه، تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی بوده و نه اختلاف ایران و عمان.
وی گفت: «تنگه هرمز از زمان خلقت حضرت آدم تا ۹ اسفند(حوت) ۱۴۰۴ باز بود. فراموش نکنیم که مسائل پیشآمده ناشی از تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی بود و کماکان ادامه دارد. دولت آمریکا کماکان با افتخار اعلام میکند که بنادر ایران را محاصره دارد. در این شرایط، آمریکا هیچ جایگاه اخلاقی و حقوقی برای مطالبه بازگشایی تنگه هرمز ندارد. خلاصه، خودکرده را تدبیر نیست.»
وی افزود که مذاکرات با عمان «به شکل بسیار روان و سازندهای» ادامه دارد و در مورد نقشه تردد تفاهم حاصل شده، اما درباره بیانیه مشترک هنوز نکات فنی باقی است. بقائی تأکید کرد که مادامی که محاصره دریایی آمریکا ادامه داشته باشد، شرایط برای امن شدن کامل تنگه فراهم نیست و این بر عهده طرف آمریکایی است که اقدامات غیرقانونی خود را متوقف و جبران کند.
واکنش به سایر تحولات بینالمللی
- کویت: بقائی از خودداری کویت برای دسترسی کنسولی به چهار تبعه ایرانی و بستن مدرسه ایرانیان در این کشور بهعنوان «اقدامی عجیب و غیرقابل توجیه» انتقاد کرد و گفت: «انتقامجویی از معصومترین اقشاری که برای علمآموزی از این مدرسه استفاده میکنند، به هیچ عنوان قابل توجیه نیست.»
- دیوان کیفری بینالمللی: خروج چاد و ونزوئلا از دیوان را «نشانه ناامیدی جامعه جهانی از محکمهای» دانست که تحت فشار آمریکا و متحدانش نتوانست در پیگیری جنایات رژیم صهیونیستی کامیاب شود و به سمت «عدالت گزینشی» حرکت کرده است.
- جنایات جنگی: با اشاره به مستندسازی استفاده آمریکا از فسفر و مهمات خوشهای در لامرد و میناب، تأکید کرد که «هنوز در خرابههای مدرسه شجره طیبه میناب به دنبال قطعات پیکرهای کوچک بچههایمان میگردیم و این جنایات همیشه باید زنده بماند.»
- حمله اوکراین به کشتی ایرانی: تأکید کرد که ادعای غیرعمدی بودن از سوی اوکراین پذیرفته نشده و در صورت عدم جبران، ایران خود اقدام متقابل را انجام خواهد داد.
- ادعای نتانیاهو درباره برنامه هستهای: آن را «یک مورد خیلی روشن از تولید دروغ؛ یعنی از تولید به مصرف در عرض کمتر از شش ساعت» توصیف کرد و گفت که این مشت نمونه خروار ادعاهای ۳۰ ساله رژیم صهیونیستی درباره «بمب موهوم هستهای» است. وی در واکنش به اظهارات نتانیاهو درباره غزه و طرح ۱۵ بندی نیز گفت: «نشان دادند که این رژیم مطلقاً به هیچیک از تعهداتش پایبند نیست و در این مورد خاص، آمریکا باید جوابگو باشد.»
- شطرنج با آمریکا: در واکنش به تشبیه مذاکرات به بازی شطرنج از سوی ترامپ و ادعای «مذاکرات چراغ خاموش»، با کنایه گفت: «چه چراغ خاموش و چه چراغ روشن، ایرانیها شطرنجبازان مطرحی هستند.»
پیمان مکه؛ نشانه فاصله گرفتن منطقه از دلالان امنیت
بقائی در پاسخ به پرسشی درباره پیمان دفاعی مشترک پاکستان، ترکیه و عربستان سعودی، این تحول را نشانه تغییر در ادراک کشورهای منطقه ارزیابی کرد و گفت: «کشورهای منطقه با توجه به تحولات دو، سه سال اخیر دریافتند که امنیت، کالای قابل خریداری از دلالان دروغین امنیت نیست. سیاست اصولی جمهوری اسلامی ایران همیشه این بوده که کشورهای منطقه را ترغیب کند به همکاری، تقویت اعتماد متقابل برای امنیت درونزا، بدون تکیه بر بازیگران خارج از منطقه.»
وی با اشاره به طرحهای توسعهطلبانه رژیم صهیونیستی، بزرگترین تهدید علیه ثبات و امنیت منطقه را این رژیم دانست و افزود: «طرح موهوم اسرائیل بزرگ که رسماً حاکمیت ملی و تمامیت سرزمینی تعداد قابل توجهی از کشورهای منطقه را نشانه گرفته، در کنار حملات این رژیم به لبنان و سوریه و تهدیدهایی که علیه کشورهای حاضر در این تفاهم سهجانبه صورت گرفته، نشاندهنده تقویت این ادراک است که کشورهای منطقه نمیتوانند همچون گذشته صرفاً متکی به ادعای تأمین امنیت از سوی آمریکا باشند. آمریکا خود بخشی از علت ناامنی در منطقه بوده و بدون حمایتهای همهجانبه آن، رژیم صهیونیستی نمیتوانست با چنین احساس مصونیتی جنایات خود را پیش ببرد.»
سخنگوی دستگاه دیپلماسی ایران تأکید کرد که اعتقاد این کشور این است که امنیت در منطقه تفکیکناپذیر است و هر طرحی که مبتنی بر واقعیتهای ژئوپلیتیک و تاریخی منطقه باشد، جامع و فراگیر باشد و دشمن و تهدید را بهدرستی شناسایی کند، ظرفیت کمک به تقویت امنیت و جلوگیری از بیثباتی را دارد.
دلیلی برای نگرانی از این پیمان علیه ایران وجود ندارد
بقائی در پاسخ به پرسش دیگری درباره این توافق و با اشاره به اظهارات وزیر خارجه ترکیه مبنی بر قرار دادن ایران در جریان جزئیات آن، گفت: «کوتاه بگویم، بله؛ کمابیش. اما دلیلی وجود ندارد که نگران باشیم این پیمان علیه ایران باشد. دو کشور همسایه ترکیه و پاکستان و همینطور عربستان، سه کشوری هستند که ما با آنها دارای پیوندهای عمیق دینی، تاریخی و تمدنی هستیم. سابقه دوستی بین ملتهای ترکیه و پاکستان بهعنوان دو کشور همسایه مسلمان دیرپاست. پیوندهای درهمتنیده فرهنگی میان ملت ایران، ملت پاکستان و ترکیه کاملاً روشن است. این تحول نشانه مهمی است از اینکه کشورهای منطقه به این نتیجه رسیدهاند که نمیتوانند به ادعای تأمین امنیت از سوی آمریکا و برخی دیگر از بازیگران خارج از منطقه اتکا و اعتماد کنند و درصدد هستند روش دیگری را از طریق اتکا به توانمندیها و نگاههای خودشان، مستقل از مداخلات مخرب طرفهای خارجی بیازمایند.»
وی در پاسخ به سؤالی درباره احتمال پیوستن ایران به این پیمان، یادآور شد که جمهوری اسلامی ایران خود پیشگام پیگیری سازوکارهای امنیتی مبتنی بر همکاری بین کشورهای منطقه بوده است؛ امنیتی که درونزا باشد و عاری از اعمال نفوذ و مداخله مخرب بازیگران خارج از منطقه. او گفت: «آن طرحها کماکان وجود دارند و با توجه به تحولات، حتماً میتوانند بهروزرسانی شوند. ما در تماس نزدیک با کشورهای همسایه و کشورهای منطقه هستیم و امیدواریم که همه کشورها با درس گرفتن از تحولات دو، سه سال اخیر، بهترین مسیر را در راستای تقویت امنیت جمعی منطقه اتخاذ کنند.»
سخنگوی وزارت امور خارجه در واکنش به پرسشی درباره ابهامزدایی از اهداف این پیمان و اثبات اینکه علیه هیچ کشور اسلامی از جمله یمن نیست، با لحنی کنایی پیشنهاد داد: «دعوت از یمن و فلسطین اشغالی برای عضویت افتخاری در این پیمان.»
حقآبه ایران از افغانستان؛ موضوعی راهبردی و فراتر از بحث فنی
بقائی در پاسخ به پرسشی درباره فعالسازی دیپلماسی آب ایران با افغانستان و اشاره به سفر اخیر وزیر امور خارجه این کشور به مشهد و دیدار با مسئولان حوزه آب، تصریح کرد: «موضوع آب یکی از موضوعات ثابت دستور کار ما با طرفهای افغانستانی بوده است. در هر مذاکره و رفتوآمدی، بحث حقآبه ایران مطرح بوده است. پیشرفتهایی هم در سال آبی اخیر داشتیم و بنابراین موضوع فقط بحث فنی نیست. بحث فنی جزئی از دستور کار ثابتی است که ما داریم. شما میتوانید اسمش را راهبردی بگذارید، به خاطر اینکه موضوع برای ما فوقالعاده اهمیت دارد.»
کنوانسیون خزر؛ پاسخ به منتقدان
سخنگوی وزارت امور خارجه ایران در واکنش به انتقادات از ارجاع کنوانسیون وضعیت حقوقی دریای خزر به مجلس، از جمله ادعای مخالفت نهادهای نظامی و امنیتی یا سوءاستفاده از وضعیت جنگی، این اظهارات را «خیلی سادهانگارانه» خواند و با رد شائبه مخفیکاری، گفت: «بنده ده روز قبل صراحتاً اعلام کردم حق مردم است که کامل آگاه باشند. رسانهها، نخبگان کشور و حقوقدانان باید در مورد آن بحث کنند، اما باید متن کنوانسیون و سوابق را ببینند. برخی از اظهارنظرها کاملاً مشخص است بر اساس مفروضات کلیشهای ذهنی است که هیچ مبنایی در سند و سابقه مذاکراتی ندارد.»
وی تأکید کرد که اساساً در این سند راجع به خط مبدأ صحبت نمیشود و تعیین آن در قالب مذاکرات دوجانبه با کشورهای ساحلی پیگیری خواهد شد. بقائی افزود: «جمعبندی در وزارت امور خارجه و هیئت دولت این بود که بعد از هفت، هشت سال و در شرایطی که چهار کشور دیگر ساحلی به سند ملحق شدهاند و با توجه به اینکه این سند ممانعت میکند از نظامیسازی دریای خزر، الان زمان مناسبی برای طرح موضوع است. در نهایت تصمیمگیری بر عهده مجلس شورای اسلامی است.»
تنگه هرمز؛ مذاکره با عمان و محکومیت نقض عهد آمریکا
بقائی با تشریح مذاکرات ایران و عمان برای تعیین مسیر تردد ایمن در تنگه هرمز، تأکید کرد که دلیل بسته شدن این آبراه، تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی بوده و نه اختلاف ایران و عمان.
وی گفت: «تنگه هرمز از زمان خلقت حضرت آدم تا ۹ اسفند(حوت) ۱۴۰۴ باز بود. فراموش نکنیم که مسائل پیشآمده ناشی از تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی بود و کماکان ادامه دارد. دولت آمریکا کماکان با افتخار اعلام میکند که بنادر ایران را محاصره دارد. در این شرایط، آمریکا هیچ جایگاه اخلاقی و حقوقی برای مطالبه بازگشایی تنگه هرمز ندارد. خلاصه، خودکرده را تدبیر نیست.»
وی افزود که مذاکرات با عمان «به شکل بسیار روان و سازندهای» ادامه دارد و در مورد نقشه تردد تفاهم حاصل شده، اما درباره بیانیه مشترک هنوز نکات فنی باقی است. بقائی تأکید کرد که مادامی که محاصره دریایی آمریکا ادامه داشته باشد، شرایط برای امن شدن کامل تنگه فراهم نیست و این بر عهده طرف آمریکایی است که اقدامات غیرقانونی خود را متوقف و جبران کند.
واکنش به سایر تحولات بینالمللی
- کویت: بقائی از خودداری کویت برای دسترسی کنسولی به چهار تبعه ایرانی و بستن مدرسه ایرانیان در این کشور بهعنوان «اقدامی عجیب و غیرقابل توجیه» انتقاد کرد و گفت: «انتقامجویی از معصومترین اقشاری که برای علمآموزی از این مدرسه استفاده میکنند، به هیچ عنوان قابل توجیه نیست.»
- دیوان کیفری بینالمللی: خروج چاد و ونزوئلا از دیوان را «نشانه ناامیدی جامعه جهانی از محکمهای» دانست که تحت فشار آمریکا و متحدانش نتوانست در پیگیری جنایات رژیم صهیونیستی کامیاب شود و به سمت «عدالت گزینشی» حرکت کرده است.
- جنایات جنگی: با اشاره به مستندسازی استفاده آمریکا از فسفر و مهمات خوشهای در لامرد و میناب، تأکید کرد که «هنوز در خرابههای مدرسه شجره طیبه میناب به دنبال قطعات پیکرهای کوچک بچههایمان میگردیم و این جنایات همیشه باید زنده بماند.»
- حمله اوکراین به کشتی ایرانی: تأکید کرد که ادعای غیرعمدی بودن از سوی اوکراین پذیرفته نشده و در صورت عدم جبران، ایران خود اقدام متقابل را انجام خواهد داد.
- ادعای نتانیاهو درباره برنامه هستهای: آن را «یک مورد خیلی روشن از تولید دروغ؛ یعنی از تولید به مصرف در عرض کمتر از شش ساعت» توصیف کرد و گفت که این مشت نمونه خروار ادعاهای ۳۰ ساله رژیم صهیونیستی درباره «بمب موهوم هستهای» است. وی در واکنش به اظهارات نتانیاهو درباره غزه و طرح ۱۵ بندی نیز گفت: «نشان دادند که این رژیم مطلقاً به هیچیک از تعهداتش پایبند نیست و در این مورد خاص، آمریکا باید جوابگو باشد.»
- شطرنج با آمریکا: در واکنش به تشبیه مذاکرات به بازی شطرنج از سوی ترامپ و ادعای «مذاکرات چراغ خاموش»، با کنایه گفت: «چه چراغ خاموش و چه چراغ روشن، ایرانیها شطرنجبازان مطرحی هستند.»
avapress.net/vdceow8xojh8pvi.b9bj.html
تگ ها
پربازدیدترین
مطالب مرتبط
[۱۲ اسد ۱۴۰۵] 
[۲۷ جوزا ۱۴۰۴] 
[۳ حمل ۱۴۰۵] 
[۲۳ ثور ۱۴۰۵] 
