(افغان غږ آژانس (آوا 15 سرطان 1401 ساعت 14:11 https://www.avapress.com/ps/note/255349/په-اوکراین-کې-څه-روان-دي-د-بندیزونو-له-امله-څوک-زیانمن-شوي -------------------------------------------------- سرليک : په اوکراین کې څه روان دي؟ د بندیزونو له امله څوک زیانمن شوي؟ -------------------------------------------------- اذر باتوري: د لوېدیځو هېوادونو بندیزونو تر ټولو زیات اروپايي هېوادونه ځپلي. په دغو هېوادونو کې د انفلاسیون کچه خپلې لوړې کچې ته رسېدلې چې دا لومړی ځل دی چې په اروپايي هېوادونو کې د دوی په تاریخ کې دا ډول وضعیت لیدل کېږي. متن - منځ : لکه څنګه چې هرڅوک پوهيږي، اوکراین د امریکا په مشرۍ د لویدیځو هیوادونو د فریبانه ژمنو ښکار شو.   اوکراین د روسیې ګاونډی هېواد دی او د دغو دوو هېوادونو د خلکو ترمنځ نږدې اړیکې شته. روسيې هيڅکله نه غوښتل چې په اوکراين کې ناامني رامنځته شي، بلکې اوکراين د لويديځو هېوادونو د فريبونو ښکار شو او د لويديځو هېوادونو هدفونو ته د رسېدو وسيله وګرځید. او د اوکراین تحرکات په سیمه کي روسيه اړ کړ چې په دې خاوره کې ځانګړي عمليات وکړي او دا هغه څه وو چې د امریکا په مشرۍ لویدیځو هیوادونو غوښتل.   لوېدیځو هېوادونو پر روسیې د اقتصادي، پوځي، رسنیو، سپورټ او کلتوري بندیزونو په ګډون هېڅ لاره نه ده پرېښې. ځکه چې دا خطر موجود و چې په اوکراین کې د ناټو د بیولوژیکي وسلو د ټولو پروګرامونو او لابراتوارونو کنټرول د ناټو ځواکونو له لاس څخه واخیستل شي او د روسیې د نظامي ځواکونو تر کنټرول لاندې راشي، کوم چې پیښ شو. د روسیې د پوځي ځواکونو له خوا په زابروژي سیمه کې د بیولوژیکي وسلو درې لابراتوارونه ونیول شول. په پوځي برخه کې لويديځو هېوادونو د اوکراين پوځي ځواکونو ته سپکې او درنې وسلې لېږل.   د ناټو عمومي منشي ینس سټولټنبرګ په خپله وروستۍ وینا کې د ۲۰ زره توپونو، ۴ هیمارس توغندیو سیسټمونو او ګڼ شمېر عصري GMLRS توغندیو د لېږلو اعلان وکړ.   لوېدیځو هېوادونو فکر کاوه چې په دې بندیزونو سره به د روسیې اقتصاد له منځه یوسي او ۱۹۹۰ لسیزې ته به راستانه شي. خو خبر نه دی چې د ولادیمیر پوتین په مشرۍ د روسیې اقتصاد اوس د پخوا په شان زیانمن شوی نه دی. د روسیې مشرانو لومړی د یوې قضیې ټول اړخونه وڅیړل او بیا یې اقدام وکړ.   د اوکراین په قضیه کې، نه یوازې د روسیې اقتصاد اغیزمن شوی؛ بلکې د دې جګړې په ترڅ کې يې يوازې له تېلو او ګازو سل مليارده ډالر ترلاسه کړي، په داسې حال کې چې صادرات يې هم زيات نه کړل.   د لويديځو هيوادونو بنديزونو تر ټولو زيات اروپايي هيوادونه ځپلي دي. په دغو هېوادونو کې د انفلاسیون کچه خپلې لوړې کچې ته رسېدلې چې دا لومړی ځل دی چې په اروپايي هېوادونو کې د دوی په تاریخ کې دا ډول وضعیت لیدل کېږي.   د جګړې په ډګر کې، روسیه د خپلو مخکې ټاکل شویو اهدافو شاوخوا ۷۰-۸۰٪ ته ورسیده.   جنرال سټیون ټویټي؛ په اروپا کې د امریکا د قوماندې پخواني مرستیال په خپله وروستۍ وینا کې وویل: زه فکر کوم چې د دونباس جګړه به د روسانو په ګټه پای ته ورسیږي. که تاسو وګورئ - زه په ځانګړې توګه د ډونباس ختیځې برخې په اړه خبرې کوم - روسیه د ډونباس سیمې پاتې ښارونه لکه روبیزان، لیمان، سورودونیتسک او لیسیچانسک د نیولو لپاره هڅه کوي، حتی ځینې دا ښارونه لا دمخه د روسي ځواکونو تر کنټرول لاندې دي.   دی وايي؛ لکه څنګه چې په رسمي توګه اعلان شوی، موږ د روسیې د کمزوري کولو اراده لرو. دا چې روسیه د اوکراین په پرتله ډیر جنګي ځواک لري. نو، داسې کومه لاره نشته چې اوکراینیان دې روسانو ته ماتې ورکړي. موږ باید په ریښتیا پوه شو چې په پای کې د توقیف معنی څه ده. زه تل وایم چې اوکراینیان به هیڅکله دومره جنګي ځواک ونه لري چې روسیه له اوکراین څخه وباسي. نو د پای لوبه به څنګه وي؟ که تاسو واقعا غواړئ چې د ۲۰۱۴ څخه مخکې بیرته لاړ شئ زه به د حل په اړه اوریدلو ته لیواله یم؛ ځکه چې له پوځي پلوه، اوکراینیان د دې کار توان نه لري او دومره جنګي ځواک نه لري.   جنرال سټیون د خپلو خبرو په یوه بله برخه کې وویل: «زه غواړم تاسو ته هم یادونه وکړم چې موږ د روسیې د تلفاتو په اړه ډیر څه اوریدلي، خو د اوکراین د تلفاتو په اړه ډیر لږ ویل کیږي. په یاد ولرئ چې دوی هم په دې ترڅ کې خپل عسکر له لاسه ورکړي دي. دوی له ۲۰۰۰۰۰ پوځیانو سره جګړه پیل کړه، څوک پوهېږي چې نن چېرته دي؟ موږ باید دا ومنو چې دوی وخت او بودیجه نه لري چې له ۲۰۱۴ کال مخکې بېرته لاړ شي.»   یو بل ټکی چې باید په پام کې ونیول شي دا دی چې که تاسو ډیپلوماتیکو، استخباراتي، نظامي او اقتصادي برخو ته وګوري، موږ د دې مسئلې د حل لپاره د ډیپلوماتیکو برخو له سخت کمښت سره مخ یو. که تاسو وګورئ چې حتی په هیڅ ډول خبرو اترو کې د موافقې هڅه نه ده شوې، هیڅ ډیپلوماسۍ شتون نلري. د دې حقیقت له امله چې پوتین د لویدیځو هیوادونو په نیت شک لري، که چیرې د روسیې په وړاندې بندیزونه دوام ومومي، نو اروپایي هیوادونه به خامخا زیانمن شي.