خبرگزاری صدای افغان (آوا) 23 اسد 1398 ساعت 14:58 https://www.avapress.com/fa/note/190009/وحشت-عبور-یک-شاهراه -------------------------------------------------- عنوان : وحشتِ عبور از یک شاهراه! -------------------------------------------------- متن : نزدیکی های ظهر بود. آفتاب عمود می تابید و راننده که خسته به نظر می رسید گفت: "دوستان حرکت می کنیم بخیر!" با آغازِ حرکت و عبور از جاده های شلوغ پایتخت و فضای آلوده ی آن وارد دره ای زیبا، سرسبز و دلنشین شدیم. سکوتی سنگین حاکم بود. راننده با شکستنِ فضای سکوت، صرفا از باب تذکر فقط همین جمله را گفت که در راه چک پاین و بازرسی است و بصورت دقیق همه را بازرسی می کنند؛ متوجه باشید! بعد از یک ساعت پیمودن راه، موتر حامل ما هنوز به سختی و آهستگی در حال گذر از پیچ و خم های جاده ای بود که بر اثر انفجار ماین های کنار جاده و انفجاراتِ متعدد در هر پنجاه متر و صد مترِ آن حفره های عمیقی بوجود آمده بود. کم کم از ساحه ی تحت کنترول دولت خارج شدیم و چند صدمتر که جلوتر رفتیم چند تن با لباس نظامی و سر و صورت بسته شده در کنار جاده یعمومی با سلاح های سبک و سنگین در دست ظاهر شدند. لحظاتی بعد، دو نفرشان که تنها چشم های شان دیده می شد به علامت ایست دست شان را بالا کردند. یک نفرشان جلو آمده و کله ی پر از موی خود را داخل موتر کرد و فردی را که پهلویم نشسته بود مخاطب قرار داد و گفت از کجا آمدی؟ بیا پایین! مسافر کناری ام با چهره ای مضطرب پیاده شد و آن شخص بعد از بازرسی کاملِ وی گفت! بکش کارت هویت و... هرچه را که داری! مسافر و رفیقِ راه ما با صدای لرزان گفت هیچ چیز ندارم! بعد دوباره همان شخص جلو آمد و به ما هم دستور داد همه پیاده شویم! همه از موتر پایین شدیم و یکایکِ ما را شروع به بازرسی کرد؛ حتی گوشی موبایل بعضی از مسافرین نیز بررسی شدند. کمی آن طرف تر، کنار جاده، دو تن از افرادی را که دست های شان بسته بود با وسایل شان که معلوم نبود از کدام موتر پیاده کرده بودند کنار جاده نگه داشته بودند. آن دو نفر در حالی که رنگ صورت شان سفید شده بود، با چشمانی ناامید به سوی ما خیره خیره نگاه می کردند. مشخص نبود که آنها را به چه جرمی پیاده کرده اند، اما ما با کمال تأسف نمی توانستیم جویای احوالشان شویم و برای شان کاری کنیم. در هر صورت، بعد از تجسس همه جانبه ی ما، امرِ حرکت داده شد و ما دوباره داخل موتر نشستیم و حرکت کردیم؛ انگار روح تازه ای در جسم ما دمیده شده باشد. نفس تازه کردیم، در حالی که هنوز فضای سکوت حاکم بود و هیچ کس زبانش یارای گفتنِ حرفی و یا هم حوصله ی شنیدن سخنی را نداشت. هنوز به صورت کامل از ساحه ی تحت حاکمیت این شبه نظامیان خارج نشده بودیم. به محض خروج، فضای سکوت شکسته شد و همه شروع به تجزیه و تحلیل و برخورد و سوال و جواب خود کردند. در حالی که هیچ فردِ حکومتی و نظامی در بین ما نبود، اما ترس بر همه مستولی شده و همه نگران بودند و البته شکرگزار که به سرنوشت بسیاری از کسانی که بی گناه در این جاده مرگ گرفتار و قربانی می شوند دچار نشده اند. این حکایتِ دلهره و ترس، روایت از شاهراه کابل-بامیان است که سال هاست در چند ده کیلومتری پایتخت و نزدیک به مرکز و مقر ولایت میدان به گونه ای گسترده در کنترول طالبان قرار دارد و این گروه فضای امنی که می توان آن را در عبور نیروهای نظامی دولتی از این ساحه پروازممنوع نامید بوجود آورده اند. روایت ناامنی این شاهراه به سال ۱۳۸۳ برمی گردد که وضعیت امنیتی آن بعد از تجدید حیات و از سرگیری فعالیت طالبان بگونه جدی مورد تهدید قرار گرفت و رو به وخامت گرایید و تاکنون ده ها تن از نیروهای نظامی و غیرنظامی در این شاه راه به گونه فجیع و حساب شده به قتل رسیده و قربانی شده اند. هرچند بعد از قتل و کشتار و کش و قوس ها در سال ۱۳۹۱ دولت به خواست مردمِ مناطق مرکزی تعهد به تامین امنیت این شاهراه در قالب افراز پوسته ها و چند بیز امنیتی کرد و مدتی هم امنیت کامل برقرار بود. اما بعد از زمانی و با گسترش فعالیت های طالبان دوباره در اثر سوء توجه و حملات گسترده طالبان تراژیدی غم بار سال ۱۳۹۴ اتفاق افتاد که در دو شبانه روز حملات وسیع و همه جانبه طالبان بالای اکثر پاسگاه های امنیتی این ساحه، اضافه از سی تن از نیروهای نظامیِ مردمی بگونه فجیع قتل عام شدند. هر چند حوادث جنگی و ناگوار بعدی بارها از مردم ملکی و نظامی در این ساحه قربانی گرفته است. اما امروز، طالبان در کنار کنترول ساحات که در دست داشته و دارد، برای کسب مشروعیت سیاسی تلاش می کند و امریکا هم با آنها بعنوان بخشی از جریان جنگی قدرت مند وارد مذاکره شده و گفتگو می کند و به آنان اجازه ی جولان و حضور و قدرت بیشتری می دهد. علاوه بر آن، دولت های منطقه هم برای طالبان فرش قرمز پهن کرده و با نی و موسیقی محلیِ اصیل به آنان روحیه می دهند که قطعا باعث می شود آنها با غرور بیشتری قدرت، هیبت و هیمنه شان را به رخ دولت، مردم، منطقه و جهان می کشند و بیشتر از پیش قدرت نمایی سیاسی و جنگی می کنند. اما با همه ی این موارد، آنچه مهم خواهد بود این است که با رویکردی اینچنینی، ایجاد وحشت و ترس و روش بازرسیِ خشن توأم با خشونت، قطعا برای هیچ کسی قابل قبول نیست و با این طریق نمی شود مشروعیت مردمی کسب کرد. هرچند تلاش برای مشروعیت منطقوی، بین المللی و سیاسی سریع و آنی باشد. نویسنده: غلامرضا سادات