د اسلامي ملتونو ترمنځ یووالي یوازې د مذهبي او کلتوري مشترکاتو په ټینګار سره نه ترلاسه کیږي؛ دا هغه وخت هم دوامدار دی کله چې دا هیوادونه په اقتصادي، ساینسي، سوداګریز، ټرانزیټ، ټیکنالوژیکي او رسنیو برخو کې ګډې ګټې او همکارۍ رامینځته کړي. اسلامي هیوادونه د طبیعي سرچینو، بشري سرچینو، جغرافیایي موقعیت، پانګې، بازار او ساینسي ظرفیت له پلوه یو بل بشپړوي. د دې ظرفیتونو سمه کارول کولی شي د سوداګرۍ زیاتوالي، ګډې پانګونې، د ټرانزیټ لارو پراختیا، د خوړو خوندیتوب، علمي تبادلې او د کار فرصتونو رامینځته کولو لپاره اساس چمتو کړي.
دخپریدو نیټه :دوشنبه ۹ سنبله ۱۴۰۵ ساعت ۰۹:۱۷
د مطلب کود : 364258
د اسلامي ملتونو ګډې ګټې او د یووالي په پیاوړتیا کې د رسنیو رول
ابو الحسن قادري
اقتصاد؛ د یووالي عملي ستنه
د دوی په منځ کې، اقتصاد کولی شي د یووالي یو له عملي وسیلو څخه وي ځکه چې اقتصادي همکاري هیوادونه او ملتونه په ګډو ګټو پورې تړلي کوي. د مثال په توګه، د اسلامي هیوادونو ترمنځ د سوداګرۍ پراخول، د سیمه ایزو دهلیزونو رامینځته کول، د توکو او پانګې د لیږد اسانتیا، او د ګډو پروژو پلي کول کولی شي متقابل باور زیات کړي. له همدې امله، اسلامي یووالي باید یوازې یو شعار نه وي؛ دا باید د ګډو پروژو او د خلکو د محسوسو ګټو په شرایطو کې هم وکتل شي.
رسنۍ؛ د یووالي د دفاع لپاره یو نوی ډګر
په هرصورت، د ټولنیزو شبکو په عمر کې، یو جدي ګواښ هم شتون لري: جعلي خبرونه، ګمراه کونکي معلومات او د کرکې وینا. د غلط خبرونو یوه ټوټه یا یوه ټوټه شوې ویډیو کولی شي په لنډ وخت کې د زرګونو خلکو ترمنځ خپره شي، چې مذهبي، قومي او ټولنیز توپیرونه زیاتوي. یونیسکو دا هم ټینګار کوي چې غلط معلومات او د کرکې وینا کولی شي ټولنه قطبي کړي او باور کمزوری کړي، او د دوی سره د مبارزې لپاره، د "رسنیو او معلوماتو سواد" پیاوړتیا اړینه ده.
له همدې امله، هر وګړی باید د خبر د بیا خپرولو دمخه درې اساسي پوښتنې وکړي: د دې خبر سرچینه څه ده؟ ایا بلې باوري سرچینې دا تایید کړې ده؟ او ایا د هغې خپرونه د عامه پوهاوي سره مرسته کوي یا نفرت او پارونه هڅوي؟ یونیسکو په خپل روزنه کې د معلوماتو ته د لاسرسي، تحلیل او انتقادي ارزونې او د ګمراه کونکي مینځپانګې پیژندلو وړتیا باندې هم ټینګار کوي.
د نفرت ځواب نفرت نه دی
او نه هم د نفرت د وینا سره مبارزه پدې معنی ده چې نفرت ته د نفرت سره ځواب ورکول کیږي. سمه لاره خبرې اترې، استدلال، دقیق معلومات چمتو کول، توپیرونو ته درناوی کول، او د قومونو او مذهبونو د سپکاوي څخه مخنیوی دی. د یونسکو د "ټولنیزو رسنیو 4 سولې" پروګرام تجربه دا هم ښیي چې د رسنیو د سواد زده کړه، د ځوانانو، خبریالانو، مدني ټولنې ګډون، او د ډیجیټل پلیټ فارمونو سره همکاري د حل یوه برخه کیدی شي.
پایله
په نوي عصر کې اسلامي یووالي دوه بنسټیزو ستنو ته اړتیا لري: "ګډې ګټې" او "ګډې باور". ګډې ګټې د سوداګرۍ، اقتصاد، ساینس، ټیکنالوژۍ او سیمه ایزې همکارۍ له لارې رامینځته کیږي، او ګډ باور د مسؤلو رسنیو، رسنیو د سواد زده کړې، حقیقت موندلو، او د جعلي خبرونو او کرکې وینا سره د مبارزې له لارې رامینځته کیږي. که اسلامي هیوادونه کولی شي ګډ بازارونه جوړ کړي، پوهه او ټیکنالوژي شریکه کړي، سیمه ایزې اړیکې پراخې کړي، او په ورته وخت کې د دروغو، افواهاتو او کرکې وینا په وړاندې محتاط وي، نو یووالي به له شعار څخه په ټولنیز واقعیت بدل شي.
په ساده ډول، نن ورځ، د یووالي دفاع نه یوازې په سیاسي ډګر کې ترسره کیږي؛ دا په بازار، پوهنتونونو، رسنیو، او حتی په ټولنیزو رسنیو کې په پوسټ یا پیغام کې هم ترسره کیږي.
د دوی په منځ کې، اقتصاد کولی شي د یووالي یو له عملي وسیلو څخه وي ځکه چې اقتصادي همکاري هیوادونه او ملتونه په ګډو ګټو پورې تړلي کوي. د مثال په توګه، د اسلامي هیوادونو ترمنځ د سوداګرۍ پراخول، د سیمه ایزو دهلیزونو رامینځته کول، د توکو او پانګې د لیږد اسانتیا، او د ګډو پروژو پلي کول کولی شي متقابل باور زیات کړي. له همدې امله، اسلامي یووالي باید یوازې یو شعار نه وي؛ دا باید د ګډو پروژو او د خلکو د محسوسو ګټو په شرایطو کې هم وکتل شي.
رسنۍ؛ د یووالي د دفاع لپاره یو نوی ډګر
په هرصورت، د ټولنیزو شبکو په عمر کې، یو جدي ګواښ هم شتون لري: جعلي خبرونه، ګمراه کونکي معلومات او د کرکې وینا. د غلط خبرونو یوه ټوټه یا یوه ټوټه شوې ویډیو کولی شي په لنډ وخت کې د زرګونو خلکو ترمنځ خپره شي، چې مذهبي، قومي او ټولنیز توپیرونه زیاتوي. یونیسکو دا هم ټینګار کوي چې غلط معلومات او د کرکې وینا کولی شي ټولنه قطبي کړي او باور کمزوری کړي، او د دوی سره د مبارزې لپاره، د "رسنیو او معلوماتو سواد" پیاوړتیا اړینه ده.
له همدې امله، هر وګړی باید د خبر د بیا خپرولو دمخه درې اساسي پوښتنې وکړي: د دې خبر سرچینه څه ده؟ ایا بلې باوري سرچینې دا تایید کړې ده؟ او ایا د هغې خپرونه د عامه پوهاوي سره مرسته کوي یا نفرت او پارونه هڅوي؟ یونیسکو په خپل روزنه کې د معلوماتو ته د لاسرسي، تحلیل او انتقادي ارزونې او د ګمراه کونکي مینځپانګې پیژندلو وړتیا باندې هم ټینګار کوي.
د نفرت ځواب نفرت نه دی
او نه هم د نفرت د وینا سره مبارزه پدې معنی ده چې نفرت ته د نفرت سره ځواب ورکول کیږي. سمه لاره خبرې اترې، استدلال، دقیق معلومات چمتو کول، توپیرونو ته درناوی کول، او د قومونو او مذهبونو د سپکاوي څخه مخنیوی دی. د یونسکو د "ټولنیزو رسنیو 4 سولې" پروګرام تجربه دا هم ښیي چې د رسنیو د سواد زده کړه، د ځوانانو، خبریالانو، مدني ټولنې ګډون، او د ډیجیټل پلیټ فارمونو سره همکاري د حل یوه برخه کیدی شي.
پایله
په نوي عصر کې اسلامي یووالي دوه بنسټیزو ستنو ته اړتیا لري: "ګډې ګټې" او "ګډې باور". ګډې ګټې د سوداګرۍ، اقتصاد، ساینس، ټیکنالوژۍ او سیمه ایزې همکارۍ له لارې رامینځته کیږي، او ګډ باور د مسؤلو رسنیو، رسنیو د سواد زده کړې، حقیقت موندلو، او د جعلي خبرونو او کرکې وینا سره د مبارزې له لارې رامینځته کیږي. که اسلامي هیوادونه کولی شي ګډ بازارونه جوړ کړي، پوهه او ټیکنالوژي شریکه کړي، سیمه ایزې اړیکې پراخې کړي، او په ورته وخت کې د دروغو، افواهاتو او کرکې وینا په وړاندې محتاط وي، نو یووالي به له شعار څخه په ټولنیز واقعیت بدل شي.
په ساده ډول، نن ورځ، د یووالي دفاع نه یوازې په سیاسي ډګر کې ترسره کیږي؛ دا په بازار، پوهنتونونو، رسنیو، او حتی په ټولنیزو رسنیو کې په پوسټ یا پیغام کې هم ترسره کیږي.
avapress.net/vdcdko0sjyt09x6.lb2y.html
ډیری لیدل شوي
